Als kwartiermaker energietransitie hoor ik vaak van bedrijven “maar ik heb nu nog helemaal geen probleem met mijn elektriciteitsaansluiting.” Als ik dan vraag wanneer wel, krijg ik vaak het antwoord over 2 of 3 jaar. Maar dat is ‘NU’ gelet op de doorlooptijd van de geplande verzwaringen van het net door de netbeheerders en TenneT. Dit is overigens niet de enige reden voor bedrijven om (nog) niet met elkaar samen te werken. Onvoldoende of geen inzicht in verschil tussen geplande capaciteit en daadwerkelijk stroomverbruik en onvoldoende prikkels (financieel) voor het flexibiliseren van energiegebruik zijn twee andere belangrijke redenen.
Energy hubs kunnen in veel gevallen een oplossing bieden
Ook als je als bedrijf nu en in de toekomst (>8 jaar) geen problemen verwacht met je aansluiting kun je weldegelijk een bijdrage leveren aan een collectieve oplossing om netcongestie tegen te gaan op je bedrijventerrein. Door ook jouw gecontracteerde transportcapaciteit in te brengen in het collectief van een energy hub. Dit kan zowel invoeding als teruglevering zijn. Veel bedrijven zijn zich hier niet van bewust, dat is een gemiste kans!
De Autoriteit Consument & Markt presenteerde eind april van dit jaar een stevig pakket maatregelen om de beschikbare capaciteit op het stroomnet beter te verdelen, zowel over de dag als onder belanghebbenden. Achterliggende reden is dat in tijden van schaarste we zoiets essentieels als stroom goed moeten verdelen. Die schaarste doet zich vooral voor in de spits, op doordeweekse dagen in de avond- en ochtenduren. De belangrijkste maatregelen op een rij:
- Het opstellen van voorrangregels, prioriteitenkader
- Een korting op netkosten buiten spitsuren
- Aanscherpen regels congestiemanagement
- Strengere check of gecontracteerde capaciteit wel nodig is
De strengere check of gecontracteerde capaciteit wel nodig is biedt netbeheerders vanaf nu de mogelijkheid om het gecontracteerde transportvermogen van aangeslotenen op het midden- en hoogspanningsnet te beperken als deze langere tijd niet wordt gebruikt. Dit wordt use-it-or-lose it (UIOLI) of Gebruik Op Tijd Of Raak het Kwijt (GOTORK) genoemd.
Dus ondanks het feit dat je als bedrijf beschikt over voldoende gecontracteerd transportvermogen is het –voor ander bedrijven gevestigd op jouw bedrijventerrein- meer dan wenselijk om ook jouw gecontracteerde transportvermogen in te brengen in een collectief van bedrijven op je bedrijventerrein die een energy hub vormen. Dit kan bijvoorbeeld binnen een zogenaamd GroepTransportOvereenkomst (GTO). De verwachting is dat een GTO medio Q4/24 beschikbaar komt. Door de gecontracteerde vermogens in te brengen in een GTO kan de totale som aan beschikbare capaciteit op het stroomnet beter worden verdeeld, zowel over de dag als onder de belanghebbende. Zo kun je als collectief van bedrijven op je bedrijventerrein verdere stappen zetten om te verduurzamen. Doe je niet mee, dan bestaat de kans dat je het deel van je gecontracteerde transportvermogen dat je niet gebruikt kwijtraakt (dit uiteraard onder strikte voorwaarden)!
Overigens kunnen bedrijven nu al veel doen om congestie te vermijden:
- Energie besparen
- Spits mijden op het stroomnet
- Actief meedoen in een decentraal energiesysteem (energiehub)
- Stroom bufferen in (warmte)batterijen